Θεραπευτικές προσεγγίσεις στην εμμηνόπαυση

Πολλές γυναίκες αναρωτιούνται: «αφού η εμμηνόπαυση είναι ένα φυσιολογικό κομμάτι στη ζωή μου, για ποιο λόγο χρειάζομαι θεραπεία;»

Οι λίγες τυχερές γυναίκες που περνούν την εμμηνόπαυση βιώνοντας μόνο λίγες εξάψεις μπορεί να μην χρειάζονται κανένα είδος εξωτερικής παρέμβασης. Οι περισσότερες όμως υποφέρουν με κολπικά προβλήματα, κνησμό, αϋπνίες, πόνους στις αρθρώσεις, ενοχλητικές εξάψεις, άγχος και πλήθος άλλων συμπτωμάτων.

Οι θεραπευτικές προσεγγίσεις της εμμηνόπαυσης ακολουθούν τρία γενικά σημεία: ιατρική παρέμβαση (ορμόνες, αντικαταθλιπτικά κ.λπ.), προσαρμογές στον τρόπο ζωής και συμπεριφοράς (διατροφή, άσκηση, συμπληρώματα, εναλλακτικές θεραπείες) ή κάποιο συνδυασμό των δύο.

Το ταξίδι της εμμηνόπαυσης κάθε γυναίκας είναι μοναδικό, οπότε η καλύτερη θεραπεία για την εμμηνόπαυση απαιτεί πειραματισμό, μέχρι να βρεθεί η σωστή φόρμουλα.

Αντιμετόπιση εμμηνόπαυσης

Ιατρικές θεραπείες για την εμμηνόπαυση

Η ασφαλέστερη και αποτελεσματικότερη θεραπεία των εξάψεων της εμμηνόπαυσης αλλά και πολλών άλλων συμπτωμάτων για πολλές γυναίκες είναι η ορμονική θεραπεία υποκατάστασης (HRT). Η χορήγηση της HRT σε συνεργασία με τον γιατρό σας αποτελεί την καλύτερη θεραπεία για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης.

Η HRT είναι η πιο αποτελεσματική θεραπεία για τις εξάψεις και την ξηρότητα του κόλπου. Επιπλέον, μπορεί να παρέχει προστασία έναντι της οστεοπόρωσης, των καρδιακών παθήσεων, ακόμη και της νόσου του Alzheimer, γι’ αυτό και τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα πρέπει να συμπεριληφθούν στη σχέση κινδύνου-οφέλους. Η HRT αντικαθιστά αυτό που το σώμα σας πλέον δεν παράγει στα επίπεδα που έχει ανάγκη, τα οιστρογόνα.

Τα αντισυλληπτικά χάπια και τα αντισυλληπτικά σπιράλ (IUD) βοηθούν πολλές γυναίκες με συμπτώματα περιεμμηνόπαυσης και εμμηνόπαυσης, δεν είναι  ασφαλείς επιλογές για γυναίκες με ιστορικό καρκίνων που είναι ευαίσθητοι στα οιστρογόνα. Για πολλές γυναίκες, όμως, η σταθερή απελευθέρωση οιστρογόνων μπορεί να βοηθήσει στην εξισορρόπηση των ορμονών κατά τη διάρκεια της εμμηνόπαυσης.

Τα αντικαταθλιπτικά σε χαμηλές δόσεις μπορούν να βοηθήσουν στην ανακούφιση των εξάψεων και είναι γενικά ασφαλή με την προϋπόθεση ότι χορηγούνται μόνο σε συνεργασία με τον γυναικολόγο και τον ψυχίατρο. Η δόση αντικαταθλιπτικών που συνιστάται για τις εξάψεις είναι χαμηλότερη από τη δόση που χρησιμοποιείται συνήθως για την καταπολέμηση της κατάθλιψης.

Η μέτρια κολπική ξηρότητα, o σκληροατροφικός λειχήνας και η μέτρια ακράτεια μπορούν να αντιμετωπιστούν επιτυχώς σε πολλές γυναίκες με θεραπείες λέιζερ.

Οι γυναίκες που ακολουθούν θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης είναι απαραίτητο να υποβάλλονται σε ετήσιες εξετάσεις μαστογραφίας, υπέρηχο μαστών και κλινικής εξέτασης. Η μηνιαία αυτοεξέταση των μαστών είναι απαραίτητη από κάθε γυναίκα και τυχόν αμφιβολίες θα πρέπει να την οδηγούν άμεσα σε μαστολόγο.

Η ορμονική θεραπεία είναι μια αποδεκτή επιλογή για τις σχετικά νέες (έως 59 ετών) και τις υγιείς γυναίκες που δυσφορούν από μέτρια έως σοβαρά συμπτώματα της εμμηνόπαυσης. Η εξατομίκευση είναι το κλειδί στην απόφαση για χρήση ορμονικής θεραπείας. Πρέπει να ληφθεί ως προτεραιότητα η ποιότητας ζωής της γυναίκας, καθώς και οι προσωπικοί παράγοντες κινδύνου, όπως η ηλικία, ο χρόνος μετά την εμμηνόπαυση και ο κίνδυνος θρόμβων του αίματος, καρδιακών παθήσεων, εγκεφαλικού επεισοδίου και καρκίνου του μαστού.

Οι ιατρικές οργανώσεις που αφιερώνονται στη φροντίδα των εμμηνοπαυσιακών γυναικών συμφωνούν ότι δεν υπάρχει αμφιβολία πως η ορμονική θεραπεία παίζει σημαντικό ρόλο στη διαχείριση των συμπτωμάτων στις υγιείς γυναίκες κατά τη μετάβαση τους στην εμμηνόπαυση και στην πρώιμη εμμηνόπαυση. Η συνεχιζόμενη έρευνα θα παράσχει περισσότερες πληροφορίες σε βάθος χρόνου για την καλύτερη διαχείριση.


Η ορμονική θεραπεία μειώνει τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης

Η ορμονική θεραπεία είναι η πιο αποτελεσματική θεραπεία για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης, όπως οι εξάψεις και η ξηρότητα του κόλπου. Εάν οι γυναίκες έχουν μόνο κολπική ξηρότητα ή δυσφορία κατά τη συνουσία, η προτιμώμενη θεραπεία είναι χαμηλές δόσεις κολπικού οιστρογόνου.

Οι εξάψεις γενικά απαιτούν θεραπεία με υψηλότερη δόση οιστρογόνων, που θα έχει επίδραση σε ολόκληρο το σώμα. Οι γυναίκες που εξακολουθούν να έχουν μήτρα, πρέπει να λαμβάνουν προγεστερόνη ή ένα παρόμοιο προϊόν μαζί με τα οιστρογόνα, για την πρόληψη του καρκίνου της μήτρας. Η συνιστώμενη διάρκεια χρήσης για αυτή τη συνδυασμένη θεραπεία είναι συνήθως πέντε χρόνια ή λιγότερο, αν και το χρονικό διάστημα μπορεί να εξατομικευτεί για κάθε γυναίκα.

Οι γυναίκες που έχουν αφαιρέσει τη μήτρα τους μπορούν να πάρουν μόνο οιστρογόνα. Λόγω της μεγαλύτερης ασφάλειας των οιστρογόνων, μπορεί να υπάρξει περισσότερη ευελιξία στο χρονικό διάστημα που οι γυναίκες μπορούν να κάνουν αυτή τη θεραπεία.


Κίνδυνοι της θεραπείας με ορμόνες

Τόσο η θεραπεία με οιστρογόνα όσο και η συνδυαστική θεραπεία με οιστρογόνα και προγεστερόνη αυξάνουν τον κίνδυνο θρόμβων του αίματος στα πόδια και τους πνεύμονες, παρόμοια με τα αντισυλληπτικά χάπια και τα αντισυλληπτικά σπιράλ. Αν και οι κίνδυνοι θρόμβων του αίματος και εγκεφαλικών επεισοδίων αυξάνονται με κάθε τύπο ορμονικής θεραπείας, ο κίνδυνος είναι σπάνιος στην ηλικιακή ομάδα 50 έως 59 ετών. Ο έλεγχος για την υποψία θρόμβων πραγματοποιείται από αιματολόγο ή αγγειολόγο.

Ένας αυξημένος κίνδυνος καρκίνου του μαστού παρατηρείται μετά από πέντε ή περισσότερα χρόνια συνεχούς θεραπείας με οιστρογόνα/προγεστερόνη. Ο κίνδυνος μειώνεται μετά τη διακοπή της ορμονικής θεραπείας.


Θεραπείες χωρίς ιατρική συνταγή

Η λήψη ιβουπροφαίνης για κράμπες ή για τη μείωση της βαριάς αιμορραγίας καθώς και τα συμπληρώματα φυτικών ινών για τη δυσκοιλιότητα είναι αρκετά βοηθητικά. Η αγορά παραφαρμάκων και βιομιμητικών ορμονών από το διαδίκτυο πρέπει πάντα να γίνεται σε συνεργασία με τον γιατρό σας. Οι βιομιμητικές ορμόνες είναι ορμόνες με την ίδια μοριακή σύσταση και χημική δομή με τις ορμόνες που δομεί το ανθρώπινο σώμα. Είναι ακριβή αντίγραφα των ανθρώπινων φυσικών ορμονών.


Φυσικές θεραπείες για την εμμηνόπαυση

Πολλές γυναίκες προτιμούν εναλλακτικές λύσεις που βασίζονται στη χρήση βοτάνων και συμπληρωμάτων διατροφής. Οι λύσεις αυτές είναι αποδεκτές με την προϋπόθεση ότι επιλέγονται σε συνεργασία με τον γιατρό. Επίσης, χρειάζεται τόσο τα συμπληρώματα διατροφής όσο και βότανα να είναι εγκεκριμένα από τους αρμόδιους φορείς.

Υπάρχουν φυσικές θεραπείες που φαίνεται να βοηθούν τις γυναίκες, αλλά δεν έχουν γίνει αρκετές μελέτες για την επαλήθευση της αποτελεσματικότητάς τους. Η προσέγγισή μας είναι: Εάν δεν βλάπτει και μπορεί να βοηθήσει, αξίζει τον κόπο να δοκιμάσετε. Ζητήστε την εμπειρία του θεράποντα ιατρού σας.

Η σόγια και η σιμισιφούγκα (black cohosh) για τις εξάψεις, τα ωμέγα 3 λιπαρά (λιναρόσπορος) για την ομίχλη στον εγκέφαλο και την κόπωση, η βιταμίνη Ε, για τις εξάψεις και το γλυκινικό μαγνήσιο, για τον πόνο στις αρθρώσεις, το άγχος και τον ύπνο προτείνονται για την ανακούφιση των συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης.

Είναι σημαντικό, εάν προσθέτετε συμπληρώματα, κάψουλες, αναλγητικά κ.λπ. στη διατροφή σας, να επικοινωνήσετε με τον γιατρό σας, που γνωρίζει το ιστορικό σας, ποια φάρμακα χρησιμοποιείτε, ύπαρξη τυχόν αλλεργιών, ώστε να βεβαιωθείτε ότι δεν υπάρχει καμία ανησυχία για τυχόν παρενέργειες ή αλληλεπιδράσεις.


Φροντίδα σώματος για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης

Εάν έχετε ενδιασμούς για τη λήψη ορμονών ή δεν μπορείτε να τις πάρετε, δεν σημαίνει ότι δεν μπορείτε να φροντίσετε τον εαυτό σας. Το κλειδί είναι να έχετε την υπομονή να τα στηρίξετε σε βάθος χρόνου απλές πρακτικές.

Η ενυδάτωση είναι πολύ σημαντική και θα σας βοηθήσει περισσότερο από ό,τι μπορείτε να φανταστείτε. Το σώμα σας κρατά λιγότερο νερό κατά την εμμηνόπαυση, με αποτέλεσμα το ξηρό δέρμα, τα ξηρά μάτια, τους πονοκεφάλους, την κόπωση και την ομίχλη στο κεφάλι.

Η σωματική άσκηση, όπως το τρέξιμο και το περπάτημα, μπορεί να βοηθήσει τα οστά. Η εκγύμναση του πάνω μέρους του σώματος συνεισφέρει στη διατήρηση των μυών και στην αύξηση του μεταβολισμού. Η ενδυνάμωση του κορμού συμβάλλει στην ισορροπία, κάτι που σημαίνει λιγότερες πτώσεις. Και όλα αυτά μπορούν να βοηθήσουν στην αύξηση της διάθεσης και στην καλύτερη ποιότητα ύπνου.


Διατροφή

Η διατροφή είναι ένας άλλος τομέας όπου μικρές αλλαγές μπορούν να κάνουν τη μεγάλη διαφορά. Είναι σημαντικό να αυξήσετε τις άπαχες ή φυτικές πρωτεΐνες και να ενισχύσετε τη διατροφή σας με πράσινα λαχανικά και φρούτα. Η μεσογειακή διατροφή είναι ιδιαίτερα ευεργετική για τις γυναίκες με έμφαση στα ωφέλιμα για την καρδιά λαχανικά και δημητριακά. Μειώστε στο ελάχιστο ή αποφύγετε εντελώς το κρέας. Ο εγκέφαλός σας θα ωφεληθεί, τα οστά σας θα ωφεληθούν και καθώς όσο μεγαλώνετε αυξάνεται ο κίνδυνος για διαβήτη και καρδιακές παθήσεις, θα προστατέψετε τον οργανισμό σας και από τις παθήσεις αυτές.

Ύπνος

Ο ύπνος είναι ευεργετικός για όλους και ιδιαίτερα χρήσιμος για τις προ και μετά την εμμηνόπαυση γυναίκες. Η ρουτίνα στον ύπνο (ξύπνημα και κατάκλιση την ίδια ώρα καθημερινά), η φροντίδα της κρεβατοκάμαράς σας ώστε να έχετε έναν ξεκούραστο ύπνο, η αποφυγή οθονών δύο ώρες πριν από τον ύπνο, το να αφουγκράζεστε το σώμα σας όταν στέλνει σήματα ότι χρειάζεται ύπνο είναι σημαντικά τελετουργικά ώστε να μπορείτε να ξεκουραστείτε καλύτερα .


Στρατηγικές μείωσης του στρες

Η ζωή είναι γεμάτη υποχρεώσεις και άγχη. Το να αφιερώσετε χρόνο για να φροντίσετε τον εαυτό σας δεν είναι ανευθυνότητα, είναι μια σημαντική επιλογή για την καλή ψυχική και σωματική σας υγεία. Δημιουργήστε ένα υποστηρικτικό πλαίσιο το οποίο θα μπορεί να σας βοηθήσει στην απόφασή σας αυτή.

Υπάρχουν παρεμβάσεις για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης που λειτουργούν. Μπορείτε να πειραματιστείτε με διαφορετικές παρεμβάσεις αλλά οι περισσότερες γυναίκες βρίσκουν κάποιο συνδυασμό ιατρικής παρέμβασης, εναλλακτικών θεραπειών και αλλαγής τρόπου ζωής που τις κάνει να αισθάνονται πολύ καλύτερα.

Για να μάθετε ποια διαδρομή είναι πραγματικά η ασφαλέστερη και πιο αποτελεσματική για εσάς μιλήστε με τον γιατρό σας. Συνεργαστείτε με έναν ειδικό της ψυχικής υγείας ειδικευμένο σε θέματα εμμηνόπαυσης για ιδέες και υποστήριξη. Αυτό που συμβαίνει στο σώμα σας μπορεί να είναι απογοητευτικό, αλλά είναι φυσιολογικό και δεν είστε μόνες σε αυτό το ταξίδι.